Η επιγαστρική κήλη, γνωστή και ως κήλη της λευκής γραμμής, εμφανίζεται στο κέντρο της κοιλιάς, συνήθως ανάμεσα στον ομφαλό και το στέρνο. Δημιουργείται όταν λίπος ή, σπανιότερα, άλλο περιεχόμενο της κοιλιάς προβάλλει μέσα από ένα αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος.
Μπορεί να είναι πολύ μικρή και να ανακαλυφθεί τυχαία ή να προκαλεί ένα εμφανές εξόγκωμα και πόνο, ιδιαίτερα όταν αυξάνεται η πίεση στην κοιλιά.
Τι είναι η επιγαστρική κήλη;
Στο κέντρο του κοιλιακού τοιχώματος υπάρχει μια ισχυρή ινώδης γραμμή που ενώνει τους κοιλιακούς μυς και ονομάζεται λευκή γραμμή.
Όταν δημιουργηθεί ένα μικρό άνοιγμα σε αυτή, μπορεί να περάσει μέσα από αυτό λίπος που βρίσκεται στο εσωτερικό της κοιλιάς. Έτσι σχηματίζεται η επιγαστρική κήλη.
Οι επιγαστρικές κήλες εμφανίζονται πάνω από τον ομφαλό και μπορεί να υπάρχει μία ή περισσότερες κατά μήκος της λευκής γραμμής.
Πώς καταλαβαίνω ότι έχω επιγαστρική κήλη;
Το πιο χαρακτηριστικό σημάδι είναι ένα μικρό εξόγκωμα στο πάνω και κεντρικό μέρος της κοιλιάς.
Μπορεί να γίνεται περισσότερο εμφανές όταν:
- στέκεστε όρθιοι,
- βήχετε,
- σηκώνετε βάρος,
- γυμνάζεστε,
- σφίγγετε τους κοιλιακούς.
Σε ορισμένους ανθρώπους η κήλη δεν προκαλεί καθόλου ενόχληση. Σε άλλους μπορεί να υπάρχει πόνος ή αίσθημα πίεσης στην περιοχή.
Πού ακριβώς εμφανίζεται;
Η επιγαστρική κήλη βρίσκεται στη μέση γραμμή της κοιλιάς, πάνω από τον ομφαλό και κάτω από το στέρνο.
Αντίθετα, η ομφαλοκήλη εμφανίζεται πάνω ή πολύ κοντά στον ομφαλό.
Η θέση της κήλης αποτελεί ένα από τα στοιχεία που βοηθούν στη διάγνωση.
Γιατί δημιουργείται;
Η επιγαστρική κήλη δημιουργείται σε ένα αδύναμο σημείο της λευκής γραμμής.
Παράγοντες που αυξάνουν επανειλημμένα την πίεση μέσα στην κοιλιά μπορεί να συμβάλλουν στην εμφάνιση ή στην αύξηση μιας ήδη υπάρχουσας κήλης.
Τέτοιοι παράγοντες μπορεί να είναι:
- αυξημένο σωματικό βάρος,
- εγκυμοσύνη,
- έντονη ή συχνή άρση βάρους,
- χρόνιος βήχας,
- χρόνια δυσκοιλιότητα και έντονη προσπάθεια.
Δεν σημαίνει όμως ότι κάθε άνθρωπος με έναν από αυτούς τους παράγοντες θα εμφανίσει κήλη.
Είναι το ίδιο με τη διάσταση κοιλιακών;
Όχι.
Η διάσταση των ορθών κοιλιακών είναι η απομάκρυνση των δύο ορθών κοιλιακών μυών μεταξύ τους και δεν αποτελεί πραγματική κήλη από μόνη της.
Στην επιγαστρική κήλη υπάρχει πραγματικό άνοιγμα στο κοιλιακό τοίχωμα μέσα από το οποίο προβάλλει ιστός.
Οι δύο καταστάσεις μπορεί να συνυπάρχουν, αλλά η αντιμετώπισή τους δεν είναι απαραίτητα ίδια.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Στις περισσότερες περιπτώσεις η επιγαστρική κήλη μπορεί να διαγνωστεί με την κλινική εξέταση.
Ο γιατρός εξετάζει την περιοχή σε όρθια και ξαπλωμένη θέση και μπορεί να ζητήσει από τον ασθενή να βήξει ή να σφίξει την κοιλιά.
Αν η διάγνωση δεν είναι ξεκάθαρη ή χρειάζεται καλύτερη εικόνα του κοιλιακού τοιχώματος, μπορεί να ζητηθεί υπερηχογράφημα ή αξονική τομογραφία.
Μπορεί να μεγαλώσει;
Ναι. Το άνοιγμα στο κοιλιακό τοίχωμα δεν κλείνει από μόνο του και μια επιγαστρική κήλη μπορεί σταδιακά να αυξηθεί σε μέγεθος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μικρή κήλη θα εξελιχθεί γρήγορα. Η πορεία διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Μπορεί να φύγει μόνη της;
Στους ενήλικες, η επιγαστρική κήλη δεν θεραπεύεται από μόνη της.
Η απώλεια βάρους ή η αποφυγή δραστηριοτήτων που προκαλούν έντονη πίεση μπορεί να μειώσει την ενόχληση, αλλά δεν κλείνει το άνοιγμα του κοιλιακού τοιχώματος.
Η οριστική αποκατάσταση, όταν χρειάζεται, είναι χειρουργική.
Πρέπει κάθε επιγαστρική κήλη να χειρουργείται;
Όχι απαραίτητα.
Μια μικρή επιγαστρική κήλη που δεν προκαλεί συμπτώματα μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να παρακολουθείται μετά από χειρουργική αξιολόγηση.
Η επέμβαση εξετάζεται περισσότερο όταν:
- υπάρχει πόνος ή ενόχληση,
- η κήλη μεγαλώνει,
- δυσκολεύει την καθημερινότητα ή την άσκηση,
- δεν ανατάσσεται εύκολα,
- υπάρχουν ενδείξεις επιπλοκής.
Η απόφαση λαμβάνεται με βάση τα χαρακτηριστικά της κήλης και τις ανάγκες του ασθενούς.
Είναι επικίνδυνη;
Οι περισσότερες επιγαστρικές κήλες δεν αποτελούν επείγουσα κατάσταση.
Υπάρχει όμως πιθανότητα το περιεχόμενο της κήλης να παγιδευτεί μέσα στο άνοιγμα. Αν επηρεαστεί και η αιμάτωσή του, δημιουργείται περισφιγμένη κήλη, η οποία χρειάζεται επείγουσα αντιμετώπιση.
Πότε πρέπει να πάω άμεσα σε γιατρό;
Χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση αν εμφανιστεί:
- ξαφνικός ή έντονος πόνος,
- πολύ επώδυνο ή σκληρό εξόγκωμα,
- κήλη που δεν υποχωρεί ενώ προηγουμένως υποχωρούσε,
- ναυτία ή έμετος,
- έντονο φούσκωμα,
- αλλαγή στο χρώμα του δέρματος πάνω από την κήλη.
Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να δείχνουν παγίδευση ή περίσφιξη του περιεχομένου της κήλης.
Πώς γίνεται το χειρουργείο;
Κατά τη χειρουργική αποκατάσταση, το περιεχόμενο της κήλης επαναφέρεται στη σωστή θέση και κλείνει το άνοιγμα της λευκής γραμμής.
Η επέμβαση μπορεί να πραγματοποιηθεί με:
- ανοικτή προσέγγιση,
- λαπαροσκοπική προσέγγιση σε κατάλληλες περιπτώσεις.
Η τεχνική επιλέγεται ανάλογα με το μέγεθος και τη θέση της κήλης, αν υπάρχουν περισσότερες από μία κήλες και τα χαρακτηριστικά του ασθενούς.
Χρειάζεται πλέγμα;
Δεν χρειάζονται όλες οι επιγαστρικές κήλες την ίδια αποκατάσταση.
Σε πολύ μικρά ελλείμματα μπορεί σε επιλεγμένες περιπτώσεις να γίνει αποκατάσταση με ράμματα. Σε μεγαλύτερες κήλες χρησιμοποιείται συχνά χειρουργικό πλέγμα, το οποίο ενισχύει το κοιλιακό τοίχωμα και μειώνει την πιθανότητα υποτροπής.
Η απόφαση για χρήση πλέγματος λαμβάνεται αφού αξιολογηθεί το μέγεθος του ανοίγματος και η συνολική κατάσταση του κοιλιακού τοιχώματος.
Ανοικτή ή λαπαροσκοπική αποκατάσταση;
Και οι δύο τεχνικές έχουν θέση στη χειρουργική αντιμετώπιση.
Για μια μικρή και μεμονωμένη επιγαστρική κήλη μπορεί να είναι κατάλληλη η ανοικτή αποκατάσταση μέσω μιας μικρής τομής στην περιοχή.
Η λαπαροσκοπική προσέγγιση μπορεί να εξεταστεί σε μεγαλύτερες κήλες, σε πολλαπλά ελλείμματα ή σε άλλες περιπτώσεις όπου προσφέρει πλεονεκτήματα.
Δεν επιλέγεται η μέθοδος μόνο με βάση το μέγεθος της εξωτερικής διόγκωσης. Σημασία έχει το πραγματικό έλλειμμα του κοιλιακού τοιχώματος.
Πονάει το χειρουργείο;
Κατά τη διάρκεια της επέμβασης χρησιμοποιείται η κατάλληλη αναισθησία.
Μετά το χειρουργείο είναι αναμενόμενο να υπάρχει πόνος ή αίσθημα τραβήγματος στην περιοχή, ιδιαίτερα τις πρώτες ημέρες. Η ένταση εξαρτάται από το μέγεθος της αποκατάστασης και τη χειρουργική τεχνική.
Η μετεγχειρητική ενόχληση αντιμετωπίζεται με την κατάλληλη αναλγητική αγωγή.
Πότε μπορώ να επιστρέψω στη δουλειά;
Η επιστροφή εξαρτάται από την επέμβαση και το είδος της εργασίας.
Μια καθιστική εργασία έχει διαφορετικές απαιτήσεις από μια εργασία που περιλαμβάνει συχνή άρση βάρους ή έντονη σωματική δραστηριότητα.
Η κινητοποίηση συνήθως ξεκινά νωρίς, ενώ η επιστροφή σε μεγαλύτερη καταπόνηση γίνεται σταδιακά σύμφωνα με τις οδηγίες του χειρουργού.
Μπορεί να ξαναεμφανιστεί μετά το χειρουργείο;
Ναι, όπως συμβαίνει με όλες τις κήλες, υπάρχει πιθανότητα υποτροπής.
Ο κίνδυνος επηρεάζεται από το μέγεθος της κήλης, τη μέθοδο αποκατάστασης, το κάπνισμα, το αυξημένο σωματικό βάρος και άλλους παράγοντες που επηρεάζουν την επούλωση και την πίεση στο κοιλιακό τοίχωμα.
Επιγαστρική Κήλη και Κήλη Λευκής Γραμμής στον Βόλο
Ένα εξόγκωμα στη μέση γραμμή της κοιλιάς πάνω από τον ομφαλό μπορεί να είναι επιγαστρική κήλη, αλλά χρειάζεται εξέταση για να επιβεβαιωθεί η διάγνωση και να εκτιμηθεί το πραγματικό μέγεθος του ελλείμματος.
Ο Κωνσταντίνος Μαραβέγιας, Γενικός Χειρουργός στον Βόλο, πραγματοποιεί διάγνωση και χειρουργική αντιμετώπιση κηλών του κοιλιακού τοιχώματος, επιλέγοντας την κατάλληλη μέθοδο ανάλογα με τα χαρακτηριστικά της κήλης.
Αν έχετε παρατηρήσει εξόγκωμα ή πόνο πάνω από τον ομφαλό, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το ιατρείο για αξιολόγηση.
Συχνές Ερωτήσεις για την Επιγαστρική Κήλη
Είναι η επιγαστρική κήλη ίδια με την ομφαλοκήλη;
Όχι. Η επιγαστρική κήλη βρίσκεται στη λευκή γραμμή πάνω από τον ομφαλό, ενώ η ομφαλοκήλη εμφανίζεται στην περιοχή του ομφαλού.
Μπορεί να προκληθεί από γυμναστική ή βάρη;
Η άρση μεγάλου βάρους αυξάνει την πίεση μέσα στην κοιλιά και μπορεί να κάνει μια υπάρχουσα αδυναμία του κοιλιακού τοιχώματος περισσότερο εμφανή. Συνήθως δεν υπάρχει ένας μόνο παράγοντας που να εξηγεί την εμφάνιση της κήλης.
Αν το εξόγκωμα εξαφανίζεται όταν ξαπλώνω, είναι κήλη;
Μπορεί να είναι. Πολλές κήλες μικραίνουν ή ανατάσσονται όταν ο ασθενής ξαπλώνει. Η διάγνωση επιβεβαιώνεται με κλινική εξέταση και, αν χρειάζεται, απεικόνιση.
Μπορώ να γυμνάζομαι με επιγαστρική κήλη;
Η δραστηριότητα εξαρτάται από το μέγεθος της κήλης και τα συμπτώματα. Αν μια άσκηση προκαλεί πόνο ή έντονη προβολή της κήλης, χρειάζεται αξιολόγηση πριν συνεχιστεί έντονη καταπόνηση.
Μπορεί να έχω περισσότερες από μία κήλες στη λευκή γραμμή;
Ναι. Είναι δυνατό να υπάρχουν περισσότερα από ένα μικρά ελλείμματα κατά μήκος της λευκής γραμμής.
Χρειάζεται πάντα πλέγμα;
Όχι. Η ανάγκη για πλέγμα εξαρτάται κυρίως από το μέγεθος του ελλείμματος και τη μέθοδο αποκατάστασης. Στις μεγαλύτερες κήλες χρησιμοποιείται συχνά για να ενισχυθεί το κοιλιακό τοίχωμα.
Πόσο κοστίζει το χειρουργείο επιγαστρικής κήλης;
Το κόστος εξαρτάται από το μέγεθος της κήλης, τη μέθοδο αποκατάστασης, το αν απαιτείται πλέγμα και τη νοσηλεία. Για συγκεκριμένες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Κωνσταντίνο Μαραβέγια, Γενικό Χειρουργό στον Βόλο.