Η βλεννοκήλη της σκωληκοειδούς απόφυσης είναι μια σπάνια κατάσταση κατά την οποία η σκωληκοειδής διατείνεται επειδή συσσωρεύεται βλέννη στο εσωτερικό της.
Μπορεί να ανακαλυφθεί τυχαία σε μια αξονική τομογραφία, κατά τη διάρκεια άλλης εξέτασης ή ακόμη και σε χειρουργείο για πιθανή σκωληκοειδίτιδα. Το σημαντικό είναι να διερευνηθεί γιατί έχει δημιουργηθεί, καθώς πίσω από τη βλεννοκήλη μπορεί να υπάρχει διαφορετική παθολογία.
Τι είναι η βλεννοκήλη της σκωληκοειδούς;
Ο όρος «βλεννοκήλη» περιγράφει τη διάταση της σκωληκοειδούς απόφυσης λόγω συσσώρευσης βλέννης.
Δεν αποτελεί από μόνος του συγκεκριμένη ιστολογική διάγνωση.
Η αιτία μπορεί να είναι μη νεοπλασματική, αλλά μπορεί επίσης να υπάρχει βλεννώδης νεοπλασία της σκωληκοειδούς. Στη σύγχρονη παθολογοανατομική ταξινόμηση χρησιμοποιούνται όροι όπως LAMN (Low-Grade Appendiceal Mucinous Neoplasm), HAMN (High-Grade Appendiceal Mucinous Neoplasm) και βλεννώδες αδενοκαρκίνωμα, ανάλογα με τα ευρήματα.
Με απλά λόγια: η βλεννοκήλη δεν σημαίνει αυτομάτως καρκίνο, αλλά χρειάζεται σωστή διερεύνηση.
Τι συμπτώματα προκαλεί;
Πολλοί ασθενείς μπορεί να μην έχουν καθόλου συμπτώματα.
Όταν υπάρχουν, μπορεί να εμφανιστούν:
- πόνος ή ενόχληση στη δεξιά κάτω πλευρά της κοιλιάς,
- αίσθημα φουσκώματος,
- ναυτία,
- αλλαγές στις κενώσεις,
- συμπτώματα που θυμίζουν οξεία σκωληκοειδίτιδα.
Επειδή τα συμπτώματα δεν είναι ειδικά, η βλεννοκήλη μπορεί να ανακαλυφθεί τυχαία κατά τη διερεύνηση κάποιου άλλου προβλήματος.
Είναι η βλεννοκήλη σκωληκοειδούς καρκίνος;
Όχι απαραίτητα.
Αυτή είναι ίσως η σημαντικότερη ερώτηση για έναν ασθενή που βλέπει τον όρο σε μια εξέταση.
Η παρουσία βλεννοκήλης σημαίνει ότι η σκωληκοειδής έχει διαταθεί από βλέννη. Η αιτία όμως πρέπει να προσδιοριστεί.
Μπορεί να υπάρχει μια μη νεοπλασματική βλάβη ή κάποια μορφή βλεννώδους νεοπλασίας. Η οριστική διάκριση βασίζεται στην παθολογοανατομική εξέταση του αφαιρεθέντος ιστού.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η βλεννοκήλη μπορεί να εντοπιστεί σε απεικονιστικό έλεγχο, συχνά με αξονική τομογραφία κοιλίας.
Η απεικόνιση μπορεί να δείξει τη διάταση της σκωληκοειδούς και να δώσει πληροφορίες για το μέγεθος και τα χαρακτηριστικά της βλάβης, καθώς και για πιθανή παρουσία βλέννης έξω από τη σκωληκοειδή.
Ωστόσο, η απεικόνιση από μόνη της δεν μπορεί πάντα να προσδιορίσει με βεβαιότητα τον ακριβή ιστολογικό τύπο.
Η τελική διάγνωση συνήθως προκύπτει από την ιστολογική εξέταση μετά τη χειρουργική αφαίρεση.
Γιατί χρειάζεται προσοχή ώστε να μη σπάσει;
Αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της χειρουργικής αντιμετώπισης.
Εάν υπάρχει βλεννώδης νεοπλασία και η σκωληκοειδής διαρραγεί, βλέννη και ενδεχομένως νεοπλασματικά κύτταρα μπορούν να διασπαρούν μέσα στην κοιλιακή κοιλότητα.
Για αυτό κατά τη χειρουργική αφαίρεση χρειάζεται προσεκτικός χειρισμός ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος ρήξης και διασποράς του περιεχομένου.
Τι είναι το ψευδομύξωμα περιτοναίου;
Το ψευδομύξωμα περιτοναίου (Pseudomyxoma Peritonei – PMP) είναι μια σπάνια κατάσταση κατά την οποία συσσωρεύεται βλεννώδες υλικό μέσα στην κοιλιακή κοιλότητα και μπορεί να υπάρχουν βλεννώδεις εμφυτεύσεις στις επιφάνειες του περιτοναίου.
Η πλειονότητα των περιπτώσεων σχετίζεται με βλεννώδεις νεοπλασίες που προέρχονται από τη σκωληκοειδή απόφυση.
Δεν σημαίνει ότι κάθε βλεννοκήλη θα εξελιχθεί σε ψευδομύξωμα. Ο κίνδυνος εξαρτάται από την υποκείμενη βλάβη και κυρίως από το αν υπάρχει εξωσκωληκοειδική διασπορά βλέννης ή νεοπλασματικών κυττάρων.
Πώς αντιμετωπίζεται η βλεννοκήλη;
Η βασική αντιμετώπιση είναι χειρουργική.
Σε μια εντοπισμένη βλάβη μπορεί να αρκεί η σκωληκοειδεκτομή, εφόσον η βλάβη αφαιρεθεί πλήρως και η μετέπειτα ιστολογική εξέταση δεν δείξει χαρακτηριστικά που απαιτούν επιπλέον θεραπεία.
Το χειρουργείο πρέπει να σχεδιάζεται με στόχο την πλήρη αφαίρεση της βλάβης και την αποφυγή ρήξης της.
Πότε χρειάζεται μεγαλύτερη επέμβαση;
Δεν χρειάζονται όλοι οι ασθενείς μεγαλύτερη επέμβαση από μια σκωληκοειδεκτομή.
Η απόφαση εξαρτάται από παράγοντες όπως:
- η τελική ιστολογική διάγνωση,
- τα χειρουργικά όρια,
- η συμμετοχή της βάσης της σκωληκοειδούς,
- η παρουσία διήθησης,
- η ύπαρξη ρήξης,
- η παρουσία βλέννης ή νόσου έξω από τη σκωληκοειδή.
Για παράδειγμα, μια εντοπισμένη LAMN που έχει αφαιρεθεί πλήρως, χωρίς ρήξη και χωρίς βλέννη ή κύτταρα έξω από τη σκωληκοειδή, δεν απαιτεί αυτομάτως συμπληρωματική δεξιά ημικολεκτομή.
Αντίθετα, σε άλλες ιστολογικές μορφές ή σε πιο εκτεταμένη νόσο μπορεί να απαιτείται διαφορετική χειρουργική στρατηγική.
Τι γίνεται αν έχει χυθεί βλέννη μέσα στην κοιλιά;
Εδώ η αντιμετώπιση αλλάζει σημαντικά.
Αν υπάρχει εξωσκωληκοειδική βλέννη, πρέπει να αξιολογηθεί αν περιέχει νεοπλασματικά κύτταρα και πόσο εκτεταμένη είναι η νόσος.
Σε επιλεγμένες περιπτώσεις με περιτοναϊκή διασπορά μπορεί να εξεταστεί κυτταρομειωτική χειρουργική επέμβαση (CRS), ενδεχομένως σε συνδυασμό με HIPEC, σε εξειδικευμένο κέντρο.
Αυτό αφορά συγκεκριμένες περιπτώσεις και όχι μια απλή, εντοπισμένη βλεννοκήλη.
Χρειάζεται παρακολούθηση μετά το χειρουργείο;
Εξαρτάται από το αποτέλεσμα της ιστολογικής εξέτασης και τα χειρουργικά ευρήματα.
Μια πλήρως αφαιρεθείσα, εντοπισμένη βλάβη χαμηλού κινδύνου έχει διαφορετικές ανάγκες παρακολούθησης από μια βλάβη με ρήξη ή εξωσκωληκοειδική βλέννη.
Μάλιστα, ακόμη και μεταξύ εξειδικευμένων κέντρων υπάρχει διαφοροποίηση στα πρωτόκολλα παρακολούθησης για πλήρως αφαιρεθείσα LAMN χαμηλού κινδύνου.
Επομένως, το πρόγραμμα παρακολούθησης πρέπει να καθορίζεται με βάση τα πραγματικά παθολογοανατομικά και χειρουργικά ευρήματα.
Βλεννοκήλη Σκωληκοειδούς στον Βόλο
Η διάγνωση «βλεννοκήλη σκωληκοειδούς» σε μια αξονική τομογραφία δεν σημαίνει από μόνη της καρκίνο. Χρειάζεται όμως χειρουργική αξιολόγηση, ώστε να εκτιμηθούν τα χαρακτηριστικά της βλάβης και να σχεδιαστεί η κατάλληλη αντιμετώπιση.
Ο Κωνσταντίνος Μαραβέγιας, Γενικός Χειρουργός στον Βόλο, μπορεί να αξιολογήσει τα απεικονιστικά ευρήματα και να καθορίσει τα επόμενα βήματα για τη χειρουργική αντιμετώπιση.
Εάν η βλεννοκήλη έχει ήδη αφαιρεθεί, σημαντικό ρόλο έχει η αξιολόγηση της ιστολογικής εξέτασης για να διαπιστωθεί αν χρειάζεται περαιτέρω αντιμετώπιση ή παρακολούθηση.
Συχνές Ερωτήσεις
Βρήκαν βλεννοκήλη στην αξονική. Πρέπει να ανησυχώ;
Η βλεννοκήλη δεν σημαίνει αυτομάτως καρκίνο. Χρειάζεται όμως αξιολόγηση, γιατί η αιτία της μπορεί να είναι διαφορετική από ασθενή σε ασθενή και ο ακριβής τύπος της βλάβης συχνά επιβεβαιώνεται μετά την αφαίρεση και ιστολογική εξέταση.
Πρέπει να αφαιρεθεί η βλεννοκήλη;
Η χειρουργική αφαίρεση έχει τόσο θεραπευτικό όσο και διαγνωστικό ρόλο στις βλεννώδεις βλάβες της σκωληκοειδούς. Η έκταση της επέμβασης εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά της συγκεκριμένης βλάβης.
Μπορεί να σπάσει η βλεννοκήλη;
Ναι, μπορεί να υπάρξει ρήξη. Όταν η αιτία είναι βλεννώδης νεοπλασία, η διασπορά βλέννης και κυττάρων στην κοιλιά μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την αντιμετώπιση. Για αυτό δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στον χειρουργικό χειρισμό.
Είναι το LAMN καρκίνος;
Το LAMN (Low-Grade Appendiceal Mucinous Neoplasm) είναι χαμηλού βαθμού βλεννώδης νεοπλασία της σκωληκοειδούς και δεν πρέπει να εξισώνεται απλοϊκά με έναν κλασικό διηθητικό καρκίνο. Παρ’ όλα αυτά, μπορεί να προκαλέσει σοβαρό πρόβλημα εάν επεκταθεί έξω από τη σκωληκοειδή και οδηγήσει σε περιτοναϊκή νόσο.
Είναι η βλεννοκήλη το ίδιο με τη σκωληκοειδίτιδα;
Όχι. Είναι διαφορετικές καταστάσεις. Μια βλεννοκήλη όμως μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα που μοιάζουν με σκωληκοειδίτιδα ή να ανακαλυφθεί κατά τη διάρκεια επέμβασης για υποψία σκωληκοειδίτιδας.
Αν αφαιρεθεί η σκωληκοειδής, τελείωσε η θεραπεία;
Σε αρκετές εντοπισμένες περιπτώσεις μπορεί να αρκεί η σκωληκοειδεκτομή. Η απάντηση όμως δίνεται αφού έχουμε την ιστολογική εξέταση, τα χειρουργικά όρια και πληροφορίες για τυχόν ρήξη ή εξωσκωληκοειδική βλέννη.
Πόσο κοστίζει η επέμβαση;
Το κόστος εξαρτάται από τα ευρήματα, το είδος της επέμβασης και τις ανάγκες της συγκεκριμένης περίπτωσης. Για συγκεκριμένη ενημέρωση μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Κωνσταντίνο Μαραβέγια, Γενικό Χειρουργό στον Βόλο.